کوردی           عربی

میرنشینی خاک و خۆڵ ‌

15/03/2018

Wednesday‌


نوها فایەق 

میرنشینی خاک و خۆڵ ،رۆمانیکی قەبارە ناوەندی "نەبەز گۆران " ە و لەبڵاوکراوەکانی ناوەندی ڕۆشنبیری ئەندێشە، ساڵی ٢٠١٧. میرنشینی خاک و خۆڵ چیرۆکی ژیان و دڵشکان و تەنها ی "نالی " مان بۆ دەگەێرێتەوە .
 نالی هەرکات لەکێوەکانەوە دێتەخوار وەک ڕەشەبایەکی نەسرەوتەو گۆڕان کاریەک لەشاردا رودەدات. ئەم جارەدەیەوێ "زمان "بگۆڕێت، زمانی شعرو نوسین بکات بەوزمانەی کە خەڵکی قسەی پیدەکەن "مەگەر زمانی خۆمان چیەتی کەبەزمانی بێگانە بنوسین "
 شارەکان هەمیشەوابوون ،درەنگ قبوڵی ئەوتازەگەریانە دەکەن کەلەبەرژەوەندیانە ،چەندان شاعیری دەرباری دیوەخانەکان ئەوانەی شاعیربوون لە جلی رەنگاو رەنگ و سەروقژی شێواو دا دەبیننەوە تانەیان لە شعرەکانی دەدا ،دەیان زانی کە ئەم شعرانەی نالی بڵاوبێتەوە دەبێتە هۆی نان بڕینی ئەوان.
 ئەوان هەست و سۆزیان دەفرۆشت نەک شعر "کەسێک بتوانێت هەست و نەستی هەراج کات خوداکەشی هەراج دەکات " هەندێ کات بەوە"نالی "یان ئازاردەدا کە دەیان وت زمانەکەت لەئەفسانەو چیرۆکە کۆنەکانیش دا بەکارهاتوەو بیستراوە و تۆ داهینەری نی، "نالی "یش بەم دێڕە شعرە وەڵامی دەدانەوە کەس بەئەلفازم نەڵێ خۆکردیە خۆ کوردیە هەرکەس نادان نەبێ خۆی تاڵبی مەعنا دەکات. لەلایەکی ترەوە ،خەڵکی سادە بە پەرۆش بوون بۆ شعرەکانی و ئەوانەی سەروکاریان لەگەڵ ئەدەبیشدا نەبوو، وردەوردە دەکەوتنە خوێندنەوەی شعرەکانی و چێژیان لێدەبینی ،" نالی "یش دڵ خۆش بوو بەپشتگیری خەڵکەکە ،هەندێ جار بەقاڵەکان لەجیاتی هاواری میوەکانیان، بانگەشەیان بۆشعرەکانی نالی دەکرد. ئەمە لەسەردەمی "نالی "دا بوو، سەردەمانێکی زوو پێش تەکنە لۆجیاو مۆدێرنە. ئەی ئێستا چی! ئێستا خەڵکی قبوڵی نوێگەری دەکەن !؟ بیگومان نەخێر وەک لەماوەی ڕابردودا بینیمان لە بەرزترین ئەکادیمیای مەعریفەی کۆمەڵگا، ڕێگری کرا لەپێشان دانی تابلۆی "ژنی بەرئاوێنە " تابلۆیەک کەبەپێی سیستەمی خویندنی کۆلێجی هونەر لەقۆناغیکدا دەبێ تابلۆی گەورەهونەرمەندا بکیشریتەوە، بیگومان ئەوانەی بەهەربیانوێک بێت ڕێگریان کرد لە پیشان دانی تابلۆکان ،تەنها جەستەی ڕوتی ژنیک دەبینن ،لەکاتیکدا دەتوانرێ چەندین کاتژمێر لە جوانیەکەی ڕابمێنی نەک لە جەستە. "ئەگەر جوانی فرینی باڵندەیەک سەرسامت نەکات گومان لە جوانیەکانی ناخت بکە " نەک جوانی فڕینی باڵندە ،ئەوەتامرۆڤ هیندە سەرقاڵە جوانی تابلۆش سەرسامی ناکات، بڵیی باڵندەمان بیرمابێت ،هەست بەبونی شتێک بکەین ناوی پاساریە.....
 لەم نێوانەدا میری شار شعرەکانی نالی زۆربەدڵ دەبێت ،بەڵام نایەوێت بەپشتگیری لەشعرەکانی نالی شاعیرانی دەربار لە خۆی تورە بکات. 
نالی بەردەوامە لە نوسینی شعرەکانی و دەڵێ :هاتە خەوم بە شوعلەو نازێ.....
 "هیچ خەنجەر ێک هێندە ی زمانی مرۆڤ تیژ نیە " 
جارێکی تر بۆ قسەبڕینی ئەوانەی کە مەحبوبەیان بینیوەو بە وەئازاری نالی دەدەن کە کچێکی خۆش دەوێت چاوێکی تیلە دەڵێ :مەحبوبە خێل و قیچە مەیلی شەردەکا! 
خێل و قیچە یا تەرازووی نازی نەختێ سەرئەکا! 
میر ئەم شعرەی نالی دەخوینیتەوە بە شاعیرانی دەربار دەڵێ " قوڕتان بەسەر چۆندژایەتی کەسیک دەکەن ،ئێوەبەخێلو قیچ ناودەبات ویارەکەسی بەحورو حین "
 سالمی پەنجەشین کە هەم خزمی نالی و هەم هاوڕێی بوو ،کاری بنوسی دەکرد و سەرجەم شعرەکانی نالی لەدیوانیکدا کۆکردەوە ... و زۆربەی خانەدان و خوێنەران داوای دیوانەکەیان دەکرد 
 مەلاکان ...ئەوانەی کە هیچ کات ناتوانن قبوڵی بکەن کە ،کەسێک لەدەرەوەی یاساکانی ئەوان خودا بناسێ، دژایەتی نالی یان دەکرد، لەسەر نوسینی هەر شعریک تۆمەتێکیان بۆ هەڵدەبەست. پاش ئەوەی میر بەزمانەکەی نالی وەڵامی نامەیەکی میری بۆتان دەداتەوە. ئەویش کۆمەڵێ دیاری بۆ دەنیرێت لەپاداشتی ئەوەی بەزمانی خۆیان دەنوسن. بەڵام ئەوکات نالی ڕۆشتوە لە شار نیچە دەڵێ (مرۆڤی باڵا تەنهایە لەگەڵ ئەوەش لەگشت مرۆڤەکانی تر بەهێزترە )، میرزایەک کەلەکێوەکانەوە هاتوە ،جلەکانی بەری هەمووی دەستکردی خۆیەتی، بەکەوایەکی شینەوە کەلەبەر کۆنیەکەی سپی ئەچیتەوە هاوسەفەری کەرێک کەبەبێ ئەو ناڕواتە دەرەوە، ئامانجەکەی بەدی هێناو رۆشت، "تەنهای چەن سەخت بێ ناگات بەهەستی بێکەسی " کەواتە بالە شوێنیک بین ئازاری غەریبیمان نەدەن، شار ئامێزی بۆ نالی نەکردەوە وای کرد هەست بەغەریبی بکات .. لەدوای ئەوەی زمانەکەی قبوڵ کرا چی کرد! ئەو کات قەدری زانی ئەها لەوەسفی سلێمانیدا دەوترێ (جێی نالی و مەحوی و گۆران بوو) ئایا جێگەی ئەو بوو، ئەوکاتەی نالی پێویستی بوو ئامێزێک نەبوو، بەڵام کاتێک شار بیەوێت دەتکاتە کوڕی خۆی، دەبیتە نەوەی حەلالزادەی ئەو. 
ئەوە نالی یە لەدورەوڵاتیشەوە تاسەی نیشتمان دەکات و چامە بەناوبانگەکەی بۆ سالم دەنوسێ، دەڵێن میر بەخوێندنەوە چامەکەو وەسف کردنی شوێنەکانی شار فرمێسک بە چاویدا هاتوەتە خوار. 
لە غەریبی دا دووبارە عەشقی مەحبوبە سەرهەڵدەداتەوە برینی کۆن دەکولێتەوە و نالی دەڵێ : نەمردم ئەگەر ئەم جارە بێ تۆ
 نەچم شەرتبێ تا ئەو خوارە بێ تۆ 
ئەفسوس نالی فریای دیداری دوبارەی مەعشوق ناکەوێت و لە غەریبیدا دڵە جوانەکەی لە لێدان دەکەوێت. ئەوکاتەی سالم وتی دەبێت هەموو مالێک ئەم دیوانەی نالی تیادابێت، وتیان ئەگەر کوڕی بنەماڵەیەکی ناودار نەبوایەی
 شاربەدەردەکرای نالی مرد و دیوانەکەی لە هەموو مالیکی کوردا هەیە، و جار لەدوای جاری خوێندنەوەی شیرین تر ئەبێت .


چه‌ند هه‌واڵكی تر

‌ئەوان لە کوێن؟...

‌کۆتایی پرۆژە...

‌شاجوانی نیشتیمان...

‌نامەکانی فێرناردۆ هەوڵێک لە پێناو نوسینەوەی ئازارەکانی منداڵان و ژنان...

‌یاسا لاستیك...

‌جەستەی بارین بۆنی میسکی لێدێ......

‌ئێمەکوردین...

‌کچێک لەوکۆڵانەیە ...

‌فیدان چیتر وەڵامی تەلەفۆن ناداتەوە...

‌نامەیەک لە عەفرینەوە...

‌شەبەك...

‌كەناڵی ئاریان تیڤی دەستی بەپەخش كرد...

په‌ڕه‌یله‌ 4
ژماره‌ی بابه‌ت

كه‌ش و هه‌وا

فەیسبووك