کوردی           عربی
تاكۆر زه‌رده‌شتی

د چاڤێ جیهانێ دا چما ئاکتیڤترین هه‌بونا ڕۆژهلاتا ناڤین PKK ؟!‌


پێش هه‌ر تشتى دڤێت وه‌ره‌ زانین کو سیسته‌ما هه‌والگریا جیهانى ڤان تشتێن کو دخوازێن لسه‌ر باخڤین هه‌مویان دشۆپینن و لگۆرى وان زانیاریان، زۆلهێزێن مینا ئه‌مریکا و ئه‌ورۆپا و ناتو و ڕۆسیا سیاسه‌تێن  خوه‌ ڕێکخستن دکه‌ن.

فاشیزما تورک بالێ دده‌نه‌ سه‌ر ڤێ کو چما ژن د پ.ک.ک دا کێله‌ک زلام  د ڕێڤه‌به‌ریان داجى دگریت؟!  چما به‌ره‌ڤاژى زهنیه‌تا وان یا فاشیستى، دناڤا ته‌ڤایا ڕێکخستنێن HDPێ دا ئه‌ره‌ب و ئاسوور و ئه‌رمه‌ن و نه‌ته‌وێن جودا هه‌نه‌، چما هه‌ڤسه‌رۆکا HDPێ ''فیگان یوکسه‌کداگ'' تورکه‌..؟ چماکو شوینیه‌تا تورکیزم و پاشڤه‌ڕوتى بو تا سه‌ر هێسکێن وان چویه‌ و نکارن لهه‌مبه‌ر ڤێ ئه‌کتیڤ بویینێ خوه‌ڕاگر بن. چما کو بخوه‌ دبینن کو سیسته‌مێن کلاسیکێن بڕێڤه‌به‌ریێن جڤاکا هه‌یى، هه‌موو بڕه‌نگه‌ک جیهانى دناڤا بێدادیا خوه‌دا فه‌تسى نه‌، بتایبه‌ت ل جیهانا ڕۆژهلاتا ناڤین، کو د پاشڤه‌ڕووتیا ئۆلى و مه‌سه‌بى و سیاسى و نه‌ته‌و ده‌وله‌تى و ناسیونالیزم و نه‌ته‌و په‌رستیێ دا دناڤا خوینێ دا مانه‌،  د ده‌مه‌کێ دا کو چ به‌دیلا و قه‌ره‌بویا ڤێ ده‌رڤایى ئیراده‌یا وانه‌، چماکو ئه‌ڤ ڕێبازێن شوینى بویه‌ خوارن و ژیان و هێزا هه‌بونا وان، که‌واته‌ ب هه‌رپاشگه‌ز بونه‌که‌ وان ژ ڤان سیسته‌مێن پاشڤه‌ڕوو، هێزا وان ژده‌ست ده‌ردکه‌ڤیت و بیه‌کجار مه‌یدانا سیاسه‌ت و ئیقتدارێ دۆڕ دده‌ن.  لایه‌نێن فه‌ئودالى ده‌نگێ فه‌ئودالان ئیدى نکارن بستینن و لایه‌نێن مه‌سه‌بى و لایه‌نێن فاشیزمى و پاشڤه‌ڕوو و یێن لگۆرى ده‌وله‌ت نه‌ته‌و، ئێدى نابنه‌ ڕه‌وه‌ندا هێز و ئیقتدارا ده‌ستهلاتا وان. چماکو ئه‌ڤ سیسته‌ما تئوکراتیک، پێویستیا وێ ب تێکلیا ئۆل و مه‌سه‌بان دگه‌ل سیاسه‌تێ یه‌، پێویستیا وان ب تێکلیا نه‌ته‌و و فئودالیزمێ دگه‌ل ده‌وله‌تێ یه‌، کو بڤێ جودابونێ ئه‌و ژى ژ هێز و لنگان دکه‌ڤن.   د هه‌مان ده‌مێ دا ڤێ ژى دبینن کو پ.ک.ک خوه‌دیێ ته‌ز و سانته‌زانه‌، خوه‌دیێ بهێزترین و گونجاو ترین و کارا ترین ئه‌لترناتیڤێن ئاڤه‌دانکار ل ده‌وسا وان سیسته‌مێن ده‌م بسه‌رده‌ چویى یێن ڕۆژهلاتا ناڤین بگشتى نه‌، خوه‌دیێ سانته‌زه‌که‌ وه‌سایه‌ کو چه‌ندین نه‌ته‌و و ئۆل و ڕه‌گه‌ز و مه‌سه‌ب و چین و ته‌خێن ژهه‌ڤ جودا لسه‌ر یێک سوفره‌ و یێک چه‌په‌ر ژێر یێک سیوان دادنیت ب بێ جودایى. 

ئه‌نجاما پاشنێڕیا لگۆرى ڤێ دیتنێ تورکیێ ژى بسه‌رێ خوه‌ ناهێلیت و وێ به‌رى هه‌ر ده‌وله‌ته‌کێ پارچه‌ پارچه‌ دکه‌ت و فاشیزما دۆمدرێژا وان دکه‌ته‌ مه‌زنترین به‌لگه‌یێن دیکومێنتاریێن په‌روه‌رده‌یى یێن عیبره‌ت دیتنان ژبونا پێشه‌ڕۆژه‌که‌ ئاڤابویى ب ڤێ ئه‌لترناتیڤێ. وه‌که‌ نموونه‌ بخوه‌ دبینن کو ئسته‌مبوله‌که‌ سه‌ربخوه‌ لسه‌ر ده‌م و چڕکان مایه‌، ژخوه‌ یێک ژ چارێ هژمارا نفوسا تورکیێ ل وێ ده‌رێ دژین، و ژ ده‌مه‌که‌ زوودا ئسته‌مبول ژ ڕه‌وشا باژێر بونێ هاتیه‌ گوهه‌ستن. ئسته‌مبول د ده‌ڤا دا ژ پرسگرێکان داگرتیه‌، ئسته‌مبولا کو ژ هه‌ر نه‌ته‌و و ئۆل و تایفه‌ و مه‌سه‌بان دناڤدا لگۆرى ڤێ سیسته‌مێ د خه‌ندقینێ دا مانه‌،  پرسگرێکێن کو پێویستیا چاره‌سه‌ریا خوه‌ ب سانته‌زێن میناکا یێن پێشنیاربویى ژ ئالیێ پ.ک.ک هه‌نه‌ و ئیرۆ ده‌ڤگرتى هاتنه‌ هشتن و ئیدى وایه‌ به‌ر ب ته‌قینن. ئیران نه‌چاره‌ هێزا ڕه‌وشه‌نبیریه‌تا خوه‌ لسه‌ر ته‌خا مه‌سه‌بى بده‌ته‌ مه‌شاندن،  یان یێن وه‌که‌ ئه‌ره‌بستانێ و پترینا دوه‌لێن ئه‌ره‌بى کو پێش سه‌رهلدانێن وان ژ ئالیێ ئۆجالانڤه‌ بسالان به‌رى ده‌م ئه‌و سه‌رهلدان و کائوس هاتبون ته‌خمین کرن و ڕیچاره‌ ژى ژئالیێ ویاڤه‌ ژبونێ هاتبون پێشکێش کرن.  له‌وره‌  ل ته‌ڤایا ڕۆژهلاتا ناڤین، بژاره‌ترین فکرا کو کاراکته‌ریا وێ، پولیتیکا و سیاسه‌تێ دبینیت و دخوینیت و دنرخینیت و لگۆرى ڕئالیته‌ ته‌ڤگه‌ر دبیت خوه‌دیێ وان ڕێچاره‌یانه‌ یێن کو ژ کانیا فکر و ڕامانێن ئوجه‌لان و پ.ک.ک سه‌رهلدانه‌. خوه‌ندنا سیاسه‌تا نوو یا جیهانى لگۆرى چاڤێ سیسته‌ما پ.ک.ک تشته‌ک جودا و پڕ خه‌ریب و بالکێشه‌. ئه‌ڤایه‌ کو به‌رێ ئالیێ گه‌نجێن خوه‌دى هزر و ڕامان و قادا ئه‌نتلکتوه‌ل و خوه‌دى تێگه‌هینا کوور دده‌ته‌ ئالیێ ته‌ڤگه‌را ئازادیخوازیا پ.ک.ک، جا چ ژ نه‌ته‌وا کورد بن یان یێن بیانى.  بگشتى دڤێت وه‌ره‌ زانین کو ئه‌م د قوناخه‌کێ دانه‌ کو موده‌لا ڕێباز و پولیتیکایا ژیانى یا پ.ک.ک و فکر و ڕامانێن ئوجالان لسه‌ر ئاسته‌که‌ به‌رفره‌ ل جیهانێ دا بویه‌ ڕۆژه‌ڤه‌ک جیهانى و نیقاشێن کوور و به‌رفره‌ لسه‌ر ناڤه‌رۆکا پرتوک و فکر و ڕامانێن رێبه‌ر ئۆجالان دهێنه‌ گێڕان. لبه‌ر ڤان ڕاستیانه‌ کو دونیا نه‌چاره‌ پ.ک.ک موخاته‌ب بگریت و لگۆرى وێ خوه‌ ژ ڕوڕه‌شى و شه‌رمه‌زاریێن ب ده‌هان سالان یا به‌رگریکرنێن ژ ده‌وله‌ته‌ک فاشیست یا میناکا تورکیێ ڕزگار بکه‌ت، چاوا کو لیبرال دیموکرات و چه‌پێن دیموکرات و ناسیونالیستێن قاشۆ کورد و سه‌دان ره‌وشه‌نبیرێن تورک به‌رێ خوه‌ ژ سیسته‌ما فاشیزما akpێ لادانى، تنێ ژبو کو خوه‌ ژ ڤێ شه‌رمزاریا هه‌یى دوور بده‌نه‌ دیار کرن، یان ژى به‌لکه‌ پۆشمان بوبن، هێزێن ئه‌مریکا و ناتۆ و ئه‌وروپا و ڕوسیا ژى ئێدى نه‌کارین خوه‌ لژێر په‌سێڤان بدن نخافتن و نه‌چار بون به‌رێ خوه‌ بدن ڕێچاره‌یه‌کێ ژبو ئیعتبارا خوه‌ یا جیهانى، ژبو کو سیسته‌ما جیهانى بده‌نه‌ پاراستن و ڕێ لبه‌ر هه‌لوه‌شینا وێ بده‌نه‌ گرتن، هه‌که‌ نه‌ ئه‌و سیسته‌ما وان بخوه‌ ئاڤ و نان خواریێ بسالان یا لسه‌ر هه‌ر ڤان میناکێن سیسته‌مێن مودێرنیته‌یا دیکتاتورى و فه‌ئودالى و پاشڤه‌ڕوو یه‌، هه‌روه‌سا کو ژ هه‌بونا میناکێن وه‌که‌ شاهێ ئیرانێ یان بن لادنه‌کێ و غه‌زافیه‌کێ و سه‌دامه‌کێ، سه‌رێ وان د ئاخوڕێ دا بو، لێ ده‌ما هه‌لوه‌شینا وان، خوه‌ نه‌دانه‌ بالێ به‌رگریا ژ وێ په‌سیف بونا د چاڤێ ڕایا گشتى یا جیهانى دا، ئیرو ژى دۆر دگه‌هیته‌ تورکیا، لێ ڤێ جارێ بگشتى سه‌روسیسته‌ما وێ یا سه‌د سالى هه‌مویێ دده‌ته‌ به‌ر خوه‌. ڕاسته‌ کو د چاڤێ ئانالیزا جڤاکا ڕۆناکبیر ل باشوور دا ناهێته‌ دیتن، لێ بگشتى ئه‌ڤا کو پ.ک.ک بو سه‌ده‌ما ڕێگریا شه‌ڕێن مه‌زن و وێرانکارى یێن ئه‌تنیسیته‌ و مه‌سه‌ب و جڤاک و حه‌تا ده‌وله‌تێن ڕۆژهلاتا ناڤین کو دکارین ب ڕحه‌تى ب تێکلداربونا ئیران و ڕووسیه‌ و ئه‌مریکا و ناتۆ، شه‌ڕێ جیهانى بناڤ بکه‌ین، هه‌موو ژێر چاڤێ هوورکبینیا ده‌وله‌تێن جیهانى ده‌رباس بوونه‌. پ.ک.ک ب سیاسه‌تێن پڕ حه‌کیمانه‌ و بیرمه‌ندانه‌ به‌رسڤا هه‌ر ئالیه‌که‌ جیهانى دا، هه‌ر ئه‌ڤ تێگه‌هین و بیرکرنا سیاسى یا ته‌ڤگه‌را ئازادیخوازیا گه‌لێ کورد نه‌بوبا ل جڤاکا ڕۆژاڤایا کوردستانێ جودایى جوگرافیا پڕ هه‌بون و نرخێن دى یێن خوه‌ گه‌لێ کورد ژى یێ ژ ده‌ست دابان. هه‌لبه‌ت دڤێت لهه‌مبه‌ر ڤان ته‌جاوزاتێن تورکیا فاشیست و ده‌سته‌کدانێن Pdk ب وان گڕۆپ و پیلانجیتیا خوه‌ دگه‌ل وان، پشتگیریا ده‌وله‌تێن هه‌ڤپه‌یمانێن ئه‌مریکا، ب چه‌ک و فرۆکێن خوه‌ بڕه‌نگه‌ک دیتر بهێته‌ ببیر ئانین کو ڕۆله‌ک یێکجار گرنگ لهه‌مبه‌ر تورکیا فاشیست و لایه‌نێن تێکده‌رێن هه‌ڤپه‌یمانێن وان، دان گێڕان، و پێشى ل خوینڕشتنه‌که‌ پڕ مه‌زنتر و ژده‌ستدان و وێرانیێن گرانتر دان گرتن. کارێ کو قه‌ت و قه‌ت نه‌بدلێ نه‌ تورکیا و نه‌ ژى هه‌ڤپه‌یمانێن هه‌رێمى یێن تورکیا بوو.

ئیرۆیا مه‌ ڤێ دده‌ته‌ ئیزبات کرن کو ڕۆژه‌ڤ ئیدى بگشتى ڕۆژه‌ڤا پ.ک.ک یه‌، لێ د پێشه‌ڕۆژه‌ک نێزووک دا ب به‌رفره‌یى یێ وه‌رن نیقاش کرن کو ئه‌ڤ سیسته‌م تنێ ئه‌گه‌ر ڕۆلێ پاسیفا خیانه‌تێ و کاراکته‌رێ خوه‌دى ده‌ستهلاتێ وێ د باشور دا نه‌بایا، ڕێکا ده‌هـ سالان به‌لکه‌ د ساله‌کێ یان کێمتر ده‌ هاتبا ده‌رباس کرن. لێ تنێ ئیرۆ ژى ده‌ستهلاتا pdkێ کو تاکه‌ ئامور و ئه‌هرۆما دده‌ستێ ئه‌ردۆغانێ فاشیست دا ماییى دهێته‌ دیتن، ئه‌گه‌ر ده‌ست ژ ڤێ لایه‌نگریا بێ بنه‌ما و بێ وه‌ج و به‌ر ب هه‌لوه‌شین به‌ربده‌ت، دیسا ژى به‌لکه‌ پێشیێ ل ڕژیانا خوینا گه‌نجێن کورد بگریت و به‌لگه‌یا نه‌مانا بیه‌کجارا ده‌وله‌تا داعش ب ڤى ده‌ستبه‌ردانا خوه‌ یا ژ لایه‌نگریا ده‌وله‌تا تورک، ئیمزا بکه‌ت، ئانکو ب نه‌ کاراکته‌رى و ڕۆل نه‌گێڕانا خوه‌ ببیته‌ چاره‌سه‌ریه‌ک ژبو کورت کرنا ته‌مه‌نێ ڤان سیسته‌م و سیاسه‌تێن چه‌وت و پاشڤه‌ڕوو، کو کاراکته‌رێ ئه‌کتیڤ و سه‌ره‌که‌ یا ئایدولوجیا نوویا جڤاکا دیموکراتیک ب پێشه‌نگتیا پ.ک.ک، گه‌لێ کورد بگه‌هیته‌ هه‌ده‌ف و ئارمانجا خوه‌ یا سه‌دان سالان. 

 وه‌که‌ دیتر د ملێ ئه‌نتلکتوه‌لا جیهانى دا، ل ئه‌مریکایا لاتین، ل ولاتێن وه‌که‌ کوبا، بولیڤیا، شیلى، ئکوادۆر،  د سه‌دان و هزاران سازى و ڕێکخستنان دا فکر و ڕامانێن ئۆجه‌لان پێش که‌تنه‌ و دهێنه‌ ژیان کرن. مۆدێلا ژیانى یا کو پ.ک.ک پێشکه‌شى جڤاکێ دکه‌ت، ده‌مه‌که‌ درێژه‌ کو ل سه‌ر ئاسته‌که‌ به‌رفره‌ که‌تیه‌ ناڤا ڕۆژه‌ڤا لێکولین و ئاخڤینان. پرتۆکێن ڕێبه‌ر ئۆجه‌لان لسه‌ر هه‌ر زمانه‌کێ دهێنه‌ وه‌رگێڕان و به‌لاف کرن. 

ل ئه‌وروپا ل گه‌له‌ک ولاتێن ئسکه‌ندیناوى زانا و فێله‌سوف و بیرمه‌ندێن وان به‌رێ ئالیێ دێنا وان که‌تیه‌ سه‌ر ڤێ ڕاستیێ و لگۆرى وێ پارادیگمایه‌ک نوو ل پێشه‌رۆژا جیهانێ دبینن. ل گه‌له‌ک پارله‌مه‌نێن هه‌ریمى ل ئه‌وروپا دا بو کو پ.ک.ک ژ لیسته‌یا ترۆرێ ده‌رکه‌ڤیت رۆژانه‌ و حه‌فتانه‌ و مه‌هانه‌ جڤین دهێنه‌ ڕێکخستن. ل ڤێ ده‌رێ چمایا ڤێ کو پ.ک.ک دڤێت ژ ڤێ لیستێ ده‌رکه‌ڤیت، گرنگه‌، ئه‌ڤه‌ بخوه‌ ڤێ دسه‌لمینیت کو سیسته‌مه‌ک پارله‌مه‌نى د ئه‌ورۆپا دا لڤین و مه‌شه‌ک بڤى ڕه‌نگى کو د لیستا ترۆرێ دا جێگیربویى، ڕه‌خنه‌ دکه‌ن و هه‌ولا ده‌رخستنا وێ ژ ڤێ لیستا ڕه‌ش دده‌ن، کو ڤێ چه‌ندێ ژى بێ گومان ئالیێن خوه‌ یێن سه‌ده‌م و ئه‌گه‌ران هه‌نه‌، کو ژ ئیقنا بونا ژ ئه‌نجاما لێکولینه‌کێ چاڤکانیا خوه‌ دستینیت، له‌وره‌ ژى شاشتیه‌ک مه‌زن دبینن کو ئه‌ڤ حه‌ره‌که‌ت د لیستا ترۆرێ دا بمینیت. ژبو کو بچاڤێ خوه‌ دبینن کارێن ئه‌ڤ حه‌ره‌که‌ت ژبو جڤاکێ دکه‌ت، د هه‌موو ئالیان دا ئالیێن وێ یێن ئۆبجه‌کتیڤ  هه‌نه‌، و لبه‌ر سینگێ ڤێ پێشڤه‌چۆنێ ئیدى که‌سه‌ک نکاریت ڕاوه‌ستیت. ژ ئالیه‌کێ کچا نلسۆن ماندێلا لبه‌رامبه‌ر فاشیزما تورک ب هه‌لواسینا ئالایێ کوردستانێ هه‌لویست دگریت، کچا چێ گیڤارا بانگ دگێریت کو گه‌ر کو بابێ من زیندى بوبا یێ ژبو ئازادیا کوردان تێکوشین کربا. مالباتا محه‌مه‌د ئه‌لى کڵاى د ڕێوڕه‌سما ماته‌مه‌نیدا بتوندى ئه‌ردۆغان پڕۆته‌ستۆ دکه‌ن و دبیته‌ ڕۆژه‌ڤه‌که‌ جیهانى. سه‌دان ئیمزا ژبو ده‌رکرنا پ.ک.ک ژ لیستا ترۆرێ ژ پارله‌مه‌نا ئه‌وروپا سه‌رى هلدده‌ن.  هه‌لمه‌ته‌ک ژ وه‌رگێڕانا پڕتوکێن ئوجالان بو سه‌ر زمانێن جیهانى پێش دکه‌ڤیت، خه‌لات و نوبێل پێشکه‌شى که‌ساتیا ئۆجالان دهێنه‌ کرن و ڕووڕه‌شیا ئه‌ردۆغان و  فاشیزما تورک، بڕه‌نگه‌ک گشتى دبیته‌ ڕۆژه‌ڤا جیهانى و ب سه‌دان و هزاران که‌س به‌رێ خوه‌ دده‌نه‌ ڕۆژاڤایێ و ژبونێ گیانێ خوه‌ فه‌دا دکه‌ن و مارش و سرۆد و لوگویێن وان دگه‌ل خوه‌ ژبوخوه‌ شانازیه‌ک پڕ خه‌ریب و جودا دبینن، لێ پڕ بداخباریڤه‌ کو ئه‌ڤه‌ ل ده‌مه‌کێ دایه‌ کو، ژ سایا سه‌رێ ڕه‌وت و شێوازێن په‌روه‌رده‌یا په‌سیفا ڕاگهاندنیا ده‌ستهلاتا ملکه‌جى سیاسه‌تێن پاشڤه‌ڕوو و چه‌وتێن دوژمنکارانه‌ و دژه‌ جڤاک و فاشیزما تورک یا باشوور، هێژى زۆرینه‌یا جڤاکا باشورێ کوردستانێ بتایبه‌ت به‌هدینان ڤان حه‌قیقه‌تان نکارن د مێژیێ خوه‌دا ئانالیز بکه‌ن، و ئه‌ڤ یێک دبیته‌ سه‌ده‌ما پاشڤه‌مانا جڤاکا باشوور ژ پێشکه‌فتنێن گونجایێن وان لسه‌ر دیموکراسیه‌ت و یێکدلى و یێکڕێزیا وان ل کێله‌ک ڕایا گشتى یا ته‌ڤگه‌را ئازادیخوازیا گه‌لێ کورد ل ده‌م و چاخه‌که‌ گونجاى و ل جیێ خوه‌.

كه‌ش و هه‌وا

فەیسبووك